In de vorige nieuwsbrief (2021-19) is al verteld over Taskforce Samen Organiseren.
Vanuit VIAG en IMG is Constance Boogers degene die aanschuift bij de tweemaandelijkse vergadering en in overleg en samenwerking met leden van het CIO beraad, IMG bestuur en VIAG bestuursleden en regiovoorzitters (ICT beraad) de Taskforce van feedback op de stukken voorziet.
Op de agenda van 5 november stonden onderwerpen zoals: Portfolio overzicht: van idee tot GGU product, AvdS (architectuur van de samenwerking) als onderdeel van Common Ground, Haven als generieke laag, Omnichanel dienstverlening en Public Ground over datadeling binnen de overheid.
We zien wederom een hoge ambitie en veel projecten. Waarbij het best lastig is om de samenhang in het grotere geheel te blijven zien. Gevraagd om goed nieuws te (blijven) delen met de achterban en te blijven helpen, met name de kleinere gemeenten, bij implementatie en opschaling.
Tot slot. We willen als bestuur benadrukken hoe belangrijk het is dat we als vakvereniging van Informatieprofessionals van (met name kleinere) gemeenten aan de voorkant feedback geven aan in dit geval de Taskforce , zodat bestuurders op basis van deze input en feedback in staat worden gesteld om de juiste besluiten te kunnen nemen op de Informatiekundige vraagstukken die er spelen.
Hieronder de blog van Constance met een korte impressie van de Taskforce van 5 november.
- Opening, mededelingen
Jo Steinbusch verhinderd wegens ziekte
Nienke Grimmius en Bianca Rook stellen zich voor als manager Beheren en Adjunct directeur van de VNG.
- Update op lopende zaken
Leden TaskForce stelde zich kort voor aan Nienke en Bianca en korte update uit hun eigen praktijk.
Ter info in financiële zin gaat decembercirculaire duidelijkheid geven dat gemeenten meer geld gaan krijgen vanuit Gemeentefonds, naast subsidie via BZK tbv uitvoering en dienstverlening (WAUprogramma).
- VNG – het ontwikkel- en besluitvormingsproces
Het College van Dienstverleningszaken is bestuurlijk portefeuillehouder Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU). Het adviseert het bestuur over de activiteiten binnen GGU en daarmee de besteding van middelen uit het Fonds GGU. De Taskforce is een belangrijke motor in dit proces. Ze signaleert en agendeert issues, en monitort de voortgang (en duwt en trekt zo nodig mee). De Taskforce heeft vanuit de werkpraktijk een oordeelsvormende functie op de voorstellen die worden ingebracht die een beroep doen op de beschikbare middelen. Is er voldoende afgestemd met andere stakeholders, is er nagedacht over de effecten op individuele gemeenten, is het doel helder? Waar maken we ons zorgen over? Wat zijn de risico’s? En wat zijn de kansen? Hoe wegen we deze tegen elkaar af?
Om het bestuurlijk portefeuillehouderschap te ondersteunen is het portfolio overzicht gemaakt en is het proces ‘van idee tot GGU-product’ helemaal uitgewerkt. Door de fases ‘weten, proberen, maken, beheren’ in het interne proces te integreren, wordt de VNG governance (TF, CvD, directie VNG) beter in positie gebracht en de Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering voorspelbaar gemaakt voor gemeenten. In dit document zijn de fases uitgewerkt en is een proces beschreven waarmee we duidelijk aangeven in welke fase projecten zitten en wie er over wat besluit bij faseovergangen.
Nathan Ducastel geeft een toelichting.
Vraag aan de taskforce: hoe kunnen we vanuit het uitgangspunt dat we een belangrijke beweging gestart zijn meer laten zien aan de gemeenten dat hier kansen liggen.
TF impressie:
We hebben een stevige discussie gevoerd over het ongemak dat TF voelt op visie, voortgang, resultaten en hoe de governance in praktijk nu functioneert. Veel voorbeelden zijn gewisseld. We constateren dat beide documenten proces-organisatie en architectuur van de samenwerking (AvdS) van belang zijn om de samenwerking op te organiseren. Er staan nog wel onduidelijkheden in dit in het gesprek verhelderd zijn (proces-organisatie was oorspronkelijk intern docu, die nu sfeer oproept dat MT-VNG over besluiten gaat. Dat is nadrukkelijk niet de bedoeling. Doel is verschillende stakeholders in hun kracht te gebruiken, mandaat in advisering te geven en dan via TF voor besluitvorming naar CvD te leiden). Zelfde geld voor AvdS. Doel is te stroomlijnen in daadkracht en dan kunnen niet alle doelgroepen en 352 overal hun zegje over doen. Daarom gaan we mandaat geven aangevuld met kwartaaloverleggen, zodat bijsturing mogelijk blijft om dat daar signalen samen komen.
Belangrijke volgende stap is dan eigenaarschap te kunnen nemen als TF voor waar willen we dat geld aan besteed wordt en aan gewerkt wordt. Richting voor CG is van onderop nu opbouwen. We gaan op korte termijn fysieke sessie houden met hele TF. Daarin gaan concrete werkprogramma’s besproken worden incl wie doet daar wat in en krijgt welk mandaat om zaken vooruit te brengen. Binnen de AvdS en conform proces-organisatie van weten tot beheren. Echter wel rekenschap gevend dat niet alles in bureaucratie gevangen moet worden. Processen lopen deels agile en zich ontwikkelend anders. Op basis van verhaal dat daar gemaakt wordt samen willen TFleden (mn VGSleden) het land in trekken om hun collega’s per regio te gaan helpen om onderdeel van de beweging van doen te kunnen worden. Daarvoor moeten ook concrete producten in hun verhaal-tas zitten, want dat is de proof in the eating of the pudding.
De voorzitter sloot dit deel af met dat hij waardeert de open en heldere manier waarop alle deelnemers in dit gesprek hun ongeduld, ongemak hebben ingezet om op dit cruciale moment in de ontwikkeling van CG bij te dragen aan zorgen dat we samen doen en resultaten gaan boeken. Ons bestuur heeft heldere ijkpunten neergezet om de focus te starten van Publiekszaken en Werk & Inkomen. De extra TF sessie gaan we dit concreet vertalen wat van de CG visie werken we dan in volgorde uit (bv wat doen we aan API-ontwikkeling, ID-contact, NLx, xBRP, enz) wel of niet en wie doet met welk mandaat wat. En tenslotte hoe ziet het escalatiepad eruit als partners niet tevreden zijn of op dilemma’s blijven hangen.
- Architectuur van de samenwerking
Om de totstandkoming van Common Ground te bewerkstelligen neemt de VNG als koepelorganisatie haar rol als voortrekker en regisseur. Er zijn veel stakeholders betrokken bij de totstandkoming van Common Ground. We zetten in op verheldering van de overlegstructuur (verschillende gesprekstafels, rollen en verantwoordelijkheden) en geven een aanzet voor een discussie over nieuwe arrangementen – hoe kunnen we alle verschillende initiatieven een landingsplaats geven, de energie behouden en stimuleren maar er geen ‘ deken’ van governance opleggen? Gebundeld met het ontwikkel- en besluitvormingsproces van de VNG, biedt dit een volledig beeld van de kansen en mogelijkheden in GGU verband.
Deze volgende stap, de start van de Architectuur van de Samenwerking, zetten we in een werkconferentie in november 2021. Het doel is om de werkwijze, rolverdeling en de planning voor 2022 nader vorm te geven, samen met het CIO beraad (incl. G4 CIO’s), de directeuren dienstverlening G4 en de Adviesraad Common Ground.
Vragen aan de Taskforce:
- Is de voorgestelde overlegstructuur akkoord (is het voldoende helder, heeft TF vertrouwen dat er slagvaardige besluiten vanuit de behoefte van gemeenten kunnen worden genomen) • Helpt dit de Taskforce in de wens om minder technische voorstellen te moeten behandelen? • Welke arrangementen zijn nodig om lokale innovaties met elkaar in contact te brengen zonder ze gelijk aan bureaucratie te onderwerpen?
- Hoe kom je van Samen Organiseren naar GGU of niet (en wat zit daar tussen)? • Hoe richten we verwachtingenmanagement in bvb bij pilots die voor 20 / 50 / 70 gemeenten goed werken maar die niet met geld van 352 betaald kunnen worden? De beweging Samen Organiseren wekt soms verwachtingen die het GGU fonds niet kan waarmaken. Waar het GGU fonds ook niet voor bedoeld is.
NB: De punten 3 en 4 liggen sterk in elkaars verlengde;
Het Ontwikkel- en besluitvormingsproces is meer het ‘governance’ deel – wie besluit wanneer over wat op basis waarvan; hoe brengen we de Taskforce en het CvD goed in positie en 4 gaat meer over Samen Organiseren (deel Common Ground) – hoe brengen we gemeenten in contact, hoe stimuleren we energie, waar kunnen gemeenten wat vinden en halen?
TF impressie:
Zie bij punt 3.
- Haven: standaard voor cloud-agnostische infrastructuur
Elke gemeente heeft zijn IT anders georganiseerd. Bij de ene gemeente draait bijvoorbeeld veel lokaal en bij de ander juist meer in de cloud. Het is belangrijk dat gemeenten gebruik kunnen maken van oplossingen van Common Ground, zonder al te grote aanpassingen te doen aan de huidige infrastructuur. Daarvoor zorgt Haven. Haven creëert een generieke laag die past binnen het IT landschap van een gemeente, die aansluit op alle oplossingen van Common Ground. En als je als gemeente in de toekomst een andere IT-omgeving zou willen, dan maakt Haven zo’n overstap soepel en blijf je als gemeente flexibel en wendbaar. Je houdt als gemeente altijd zelf de regie over de inrichting van je IT-landschap.
Het klinkt erg technisch, maar het levert voor gemeenten echt ontzorging op. Vraag aan TF: deel aub het goede nieuws met de achterban, help bij implementatie en opschaling
Dit is een korte animatie waarin wordt uitgelegd wat Haven precies is en wat je ermee kunt: https://youtu.be/405lA6tJgzI
Inbreng: advies van CGadviesgroep? En CIOberaad? We zijn dit alsnog aan het organiseren. Zonder op inhoud vooruit te lopen: Wat is nu de Haven standaard die wordt gepromoot in praktijk? Standaard is prima en richtinggevend naar markt. Doch wordt pas werkend in toepassing. Zorg achterban is dat we nu kwart miljoen voor 1 jaar beschikbaar stellen voor papieren standaard. Voor ons gaat het om doen en hoe wordt dat dan geregeld?
Lijkt hier dat elke gemeente dit zelf technisch moet uitvoeren en iedereen heeft andere hosting oplossingen. Dit vergt nu veel kennis van gemeenten cq duur in 352 x hosten van deze tussenlaag. Daarom is gevraagd om een gezamenlijke vorm via CBI, waar blijft die?
TF impressie: Tino licht toe samen met Roderick Schaefer, dat dit gezamenlijk Havenplatform belangrijk is, zowel voor gemeenten als leveranciers.
Voorstel is om aanbevolen als standaard vast te laten stellen, voor nu is het ter informatie op de agenda gezet..
Uit de TF komt de vraag wat brengt Haven ons? Antwoord: Dit is noodzakelijke techniek om CG applicaties te kunnen laten draaien. Voorkomt vender lockin naar de cloud.
Op basis van de discussie contstateert de TF dat ze graag advies in de maak -zoals ik heb ingebracht zie hierboven- van CIOberaad in voorbereiding op procesgang naar CvD wil betrekken. Ze geeft CIOberaad liefst mandaat om dat met VNG voor te bereiden. op weg naar CvD standaardverklaring in Q1-2022. Daarmee kunnen we oefenen in de nieuwe architectuur van samenwerken.
- Omnichannel dienstverlening
Alle gemeenten ontvingen vorig jaar de handreiking omnichannel via een VNG-ledenbrief (https://vng.nl/nieuws/omnichannelstrategie-voor-naadloze-klantinteractie) . Deze handreiking bestaat uit vier delen en bevat bouwstenen die gemeenten kunnen inzetten om de interactie met burgers en ondernemers te verbeteren. Dit jaar zijn aan de handreiking nieuwe kennis en inzichten toegevoegd. Gemeenten, landelijke overheden en belangenorganisaties onder regie van VNG Realisatie en met financiële steun van het ministerie van BZK ontwikkelen een praktische omnichannel aanpak. Namens de stuurgroep van de omnichannel aanpak wil Karin Sleeking, directeur van het A&O fonds, graag een toelichting komen geven aan de TF.
Doel: Voeden TF zodat bekend is wat er is bereikt, wat er speelt. TF kan dit actief onder de aandacht brengen bij de achterban. En het is een mooie kans voor de TF om de verbinding met het A&O fonds te maken.
TF impressie: Verzoek is kennisname en oordeelsvorming nav dit voorstel, introduceert Tino.
Karin Sleeking (A&Ofonds) introduceert het concept en licht toe welke partijen allemaal al betrokken zijn vanuit overheid, bedrijven en ketenpartners om inwoners met betere informatie te kunnen gaan voorzien met deze techniek. Daarvoor is een toolkit ontwikkelt. Karin vraagt TF als ambassadeurs van dit traject. En zij willen de besluitvorming voorbereiden om dit in het GGU te gaan brengen.
Vragen worden gesteld over producten die er uit komen bv track & trace en klantbeeld. Dat wordt onderzocht in 2022 ook qua opschaalbaarheid. Er wordt afgesproken om betrokkenheid VDP verder op te pakken.
Hoe maken we dit concreet en vraag is hoe verhoudt zich dit tot ID-contact qua toepassing. Tino geeft aan dat dit zich goed tot elkaar verhoudt, waarbij ID-contact evenals balievoorbeeld Rotterdam er onderdeel van kunnen zijn. Presentatie die niet gegeven is, laat dat zien en wordt nagezonden.
Vraag moeten we volle kracht vooruit en wat vindt TF van de gedachte/concept. Gevoelsmatig vindt iedereen dit een logische ontwikkeling, benieuwd naar hoe dat er uit komt te zien.
Vraag hoe brengt TF dit verder, dat kan pas goed als er concreetheid is, waaraan je ziet wat het helpt.
Gedachte wordt omarmd en goed dat in 2022 de concreetheid in beeld wordt gebracht, want pas aan concrete producten is dit verder op te schalen. Daarom wordt aan VDP gevraagd dit samen met stuurgroep en VNG uit te werken.
- Common Ground
Inbreng: voortgangsrapportage welke rode issues vragen om interventie TF bv rond burgerzaken. En denkfout dat NLX ontwikkeling afgeschaald kan worden ivm beproeven in praktijk. Dit is voor innovatie juist dood in de pot.
Verrast door groen van CBI, gemeenten weten niet hoe het ermee staat en waarom is voorstel Haven niet via adviesgroep en CIOberaad besproken? Van de genoemde projecten zijn er veel aanloopproblemen met hosting geweest en allemaal hebben ze tijdelijke oplossingen. Wanneer komt meerjarige en duurzame oplossing zoals in CBI gepresenteerd. Is nu een kostbare grap voor de koplopergemeenten.
Beeld common ground community is onder gemeenten wisselend en eerder oranje dan groen. Mn kleine gemeenten missen ondersteuning en expertise en zien door de bomen het bos niet van aangeboden info op website.
Vraag waar is API ontwikkelagenda te vinden? Waar is de vertaling voor Werk en inkomen van CG te vinden, achterban kent die niet. Hoe staat het met resultaten schuldendomein, waar blijft realisatietraject API gegevensregistratie bv. Er worden opnieuw los van elkaar allerlei registraties gemaakt, waar en hoe gaan we samenhang organiseren, anders krijgen we zelfde hokjes probleem als we nu al hebben in sociaal domein. Vakgroep architectuur en regiegroep standaardisatie helpen hier graag bij. Waarom is traject xBRP gestopt door directie. Veel geld en energie van gemeenten door het putje en wat wordt dan het alternatief? Wanneer komt NLx beschikbaar als standaard en welke organisatie gaat dat als component opnemen. Anders is het echt te vroeg om nu af te schalen als je dat überhaupt al moet doen.
TF impressie:
Verder niet apart besproken al bij 3 en 4 aantal zaken aangeduid, opmerkingen kunnen rechtstreeks aan Raymond toegezonden worden.
[Ik ga punten die ik breed vanuit achterban heb gekregen die bij inbreng staan met Raymond delen. We kunnen daar dieper op ingaan bij werkconferentie op 25 nov als AvdS concreet vertaald gaat worden.]
- Public Ground
De VNG heeft met de Manifestgroep een onderzoek laten uitvoeren naar “Public Ground” – het creëren van een eenduidig en gestandaardiseerd afsprakenstelsel omtrent data-deling binnen de overheid. Het onderzoek is bedoeld om inzichtelijk te maken op welke wijze verschillende initiatieven bij publieke partners beter met elkaar verbonden kunnen worden (voornamelijk Common Ground en de initiatieven die spelen bij de manifestgroep).
Uit het onderzoek blijkt dat er een duidelijke gemeenschappelijke wens is om de data-uitwisseling te verbeteren in de lijn van de informatiekundige visie Common Ground. Naar aanleiding hiervan is er gesproken over de manier waarop we deze uitdaging gezamenlijk vorm kunnen geven. Tijdens een gesprek tussen bestuurders van het UWV, CBS, Kadaster en VNG is daarbij de volgende opdracht geformuleerd om het onderzoek Public Ground te verbinden aan de Agenda Digitale Overheid en de Datastrategie Nederlandse Overheid. Deze opdracht is toegelicht in de oplegger.
Doel: actief informeren TF. Dit gaat over overheidsbrede afstemming; kan op termijn leiden tot input van buiten (bvb SVB, Kadaster, etc) die CG verder helpt.
Vraag aan de TF: op welke manier wil TF hierbij betrokken zijn / worden? Wat heeft de TF nodig om de rol goed in te kunnen vullen?
Inbreng: zolang dit ook betekent CG veel aandacht geven in ontwikkeling is dit prima voor toekomst.
TF impressie: CG is gemeentelijke bottumup beweging. Veel van wat wij ontwikkelen moet ook aan rijkskant ontwikkeld worden. Zelfde principes zijn ook op rijksniveau van toepassing. Dit hindert ons niet in eigen slagkracht geeft Nathan aan.
Vraag wat is betrokkenheid TF?
Richard vraagt zich af wat onze betrokkenheid moet zijn behalve programma WAU en versnellen digitale agenda, naast concrete vertaling vergelijkbaar met common ground. Waar gaat het de gemeenten als collectief raken. Common ground is voor hele overheid toch, dus wat is public ground nu meer.
Nathan, rijk onderschrijft dat nu dat common ground voor hele overheid is. In de implementatie kun je wel andere keuzes maken tav bv Haven en Nlx. Dat moeten we zien te voorkomen (bv geen 2 standaards voor Haven). Rijk is bereid om dezelfde uitwerkingen te gaan realiseren. Vraag is wie namens TF rol pakt in Manifestgroep. Die moet nog beantwoord worden na de vergadering.
Andere vraag hoe nu dit onderschreven wordt, we gaan zorgen dat dit in de praktijk goed gaat lopen en daar komt nog een uitvoeringsagenda voor. Samenwerking daarop wordt gezocht door VNG via CIOberaad. Aangezien er veel financiering mogelijk is van rijkszijde, kunnen we elkaar daarin versterken.
- A. Jaarplan 2022
- Concept verslag College van Dienstverleningszaken
Ter kennisname
- Verslag Taskforce 17-09-2021
Vastgesteld.
- Rondvraag
Wil je hier meer over weten of meelezen met de stukken neem dan contact op met Antoinette van Leeuwen, VIAG bestuurslid / gemeente Zeist a.van.leeuwen@zeist.nl
