Het LinkedIn-profiel van Katie Jones is imposant. Een diploma van een prima universiteit, een baan bij een prestigieuze denktank in Washington, connecties met verschillende bobo’s in de Amerikaanse hoofdstad. Maar de dertiger met rood haar bestaat niet. Zelfs haar foto is nep, ontdekte persbureau AP.

Het cv is totaal verzonnen, het plaatje gegenereerd door een geraffineerd computerprogramma. Alleen de connecties die ‘Katie’ legde zijn wel echt. En dat maakt haar gevaarlijk, concluderen experts die AP sprak. Zij gaan ervan uit dat buitenlandse spionnen Katie inzetten als lokaas.

“In plaats van iemand naar een parkeergarage te sturen om een doelwit te rekruteren, is het efficiënter om vanachter een computer in Shanghai vriendschapsverzoeken te sturen naar 30.000 doelwitten”, redeneert William Evinina, directeur van het National Counterintelligence and Security Center. AP spreekt van “een enorm leger spookprofielen dat op de loer ligt”.

Verdachte kenmerken

AP kreeg een tip over ‘Katie Jones’ van Keir Giles, Rusland-expert bij een Londense denktank. Omdat hij net in een andere spionageoperatie verzeild was geraakt, was hij achterdochtig toen haar vriendschapsverzoek binnenkwam.

Hij vertrouwde Jones’ claim dat ze bij de denktank CSIS werkt als Rusland en Eurasië-specialist niet. “Als dat zo was, had ik haar moeten kennen”, redeneerde hij tegen Raphael Satter van AP. Het persbureau ontdekte al snel dat ook haar universitaire graad onzin was.

“Het was zelfs nog gekker: zelfs haar gezicht was verzonnen”, twitterde Satter. Computerexperts konden hem vertellen dat de foto was gegenereerd door een ‘generative adversarial network’, dat uit het niets gezichten van niet-bestaande mensen kan creëren.

Satter geeft een lijst met kenmerken die de foto verdacht maken: de vage achtergrond, de eentonige kleur van de ogen, een onscherpe oorbel, de vage contouren van het haar.

https://nos.nl/l/2288881