De wet van Godwin: een internetwijsheid die stelt dat iedere online discussie uiteindelijk uitmondt in een discussie over de Tweede Wereldoorlog. Wie het in Nederland aandurft in discussies een vergelijking met de Tweede Wereldoorlog te maken, krijgt algauw een ‘Godwin’ naar zijn hoofd.
De negatieve connotatie van de Godwin creëert een taboe op iedere vergelijking met de Tweede Wereldoorlog. Dat is jammer, want het verleden kan ons vele lessen leren. Om dit taboe te doorbreken organiseerde Bits of Freedom samen met onder meer De Correspondent en Artis, traditioneel op 5 mei de Godwin-lezing.
Dit jaar helaas geen lezing, maar we delen op deze Bevrijdingsdag wel graag quotes en links van Godwin-lezingen van voorgaande jaren met je. Dit doen we hier op onze website en via onze social media. Namens het hele team wensen we je een mooie dag toe!
2014: de eerste Godwin-lezing door onze toenmalig directeur Hans de Zwart
“Een abstract begrip als privacy is makkelijker te begrijpen als je kijkt naar wat er met mensen gebeurt als ze in een extreme situatie zónder privacy terechtkomen.”
“De persoon die ‘ik heb toch niets te verbergen’ zegt is hoogstwaarschijnlijk niet gemarginaliseerd in de maatschappij en heeft een absoluut vertrouwen in de eigen overheid. Activisten in Syrië, asielzoekers (ongeacht hun achtergrondverhaal), maar ook mensen die bij het UWV ingeschreven staan als werkzoekende, zul je het argument niet horen gebruiken.”
“Mijn reactie op het argument verschilt per situatie. Zo af en toe zeg ik: ‘In de Tweede Wereldoorlog hadden we wél wat te verbergen.’ Die reactie wordt zelden gewaardeerd. Ik maak dan een ‘Godwin,’ een vergelijking met de Tweede Wereldoorlog, om mijn argument kracht bij te zetten. En dat is niet kies.”
De hele tekst van de eerste Godwin-lezing door Hans lezing vind je hier.
2015: Corry Doctorow – schrijver, activist en blogger
In Doctorows lezing stond de staatssurveillance van de Stasi in Oost-Duitsland centraal. In de twee voorafgaande jaren (van 2015) zijn de surveillanceprogramma’s van de National Security Agency veelvuldig vergeleken met die van de Stasi. Volgens Doctorow is dit een onterechte vergelijking. Bovendien zijn de verschillen inzichtelijker dan de overeenkomsten.
“It’s tempting to compare NSA mass surveillance to the GDR’s notorious Stasi, but the differences are more illuminating than the similarities. The Stasi needed one snitch for every 50 people; one NSA spook can keep watch on 10,000 or more people.”
Op De Correspondent vind je de hele lezing terug.
Liever terugkijken (let op, via YouTube!) klik dan hier.
2016: Herman van Gunsteren – emeritus hoogleraar politieke Theorieën
“Vijftien jaar na 9/11 is veel hetzelfde gebleven: aanslagen, analyses, en het taboe op vergelijkingen met het Hitler-regime. Maar er is ook veel veranderd. De houding van staten tegenover ‘risicoburgers’ bijvoorbeeld. Wat heeft vijftien jaar terreurbestrijding opgeleverd?”
Op de website van de Correspondent lees je de speech terug.
2017: Maxime Februari – journalist en columnist op het gebied van de digitaliserende samenleving
“De datahonger van staten en bedrijven zet veel meer op het spel dan uw privacy alleen.”
Wat Maxim Februari nog meet zei over het morele karakter van data lees je bij De Correspondent.

2018: Amade M’charek – Hoogleraar wetenschapsantropologie
In haar lezing gaat M’charek in op de uitdagingen van deze ontwikkelingen voor de rechtsstaat, voor kwesties als privacy, en reflecteert zij op de terugkomst van ras en racisme in de wetenschap.
“Genetica heeft ‘leven’ teruggebracht tot moleculen en daarmee tot data.”
Amade M’charek's hele speech, met bronvermeldingen, is te vinden op De Correspondent.
2019: Nani Jansen Reventlow – directeur Digital Freedom Fund
Onliberale regimes beschikken steeds makkelijker over technologische middelen om de rechtsstaat te ondermijnen, constateerde Nani Jansen Reventlow in haar Godwinlezing. Het antwoord hierop moet volgens haar een strijd voor mensenrechten zijn, die we ook kunnen voeren door strategisch te procederen.
“Digitale rechten zijn ook mensenrechten. En ook die kun je bij de rechter afdwingen.”

Nani's hele speech is te vinden bij De Correspondent.
2024: ???
We kunnen er nog even niets over kwijt, maar noteer volgend jaar 5 mei maar alvast in je agenda. Én schrijf je in voor onze nieuwsbrief, dan houden we je op de hoogte!
Het opgegeven e-mailadres gebruiken we alleen voor het versturen van de nieuwsbrief(-ven) en verstrekken we niet aan derden, zie ook onze privacyverklaring. Uitschrijven kan altijd via de tekst onderaan de nieuwsbrief.
The post De Godwin-lezing op Bevrijdingsdag first appeared on Bits of Freedom.













