Een lezer vroeg me:
Ik werk bij een middelgroot ict-bedrijf als senior developer. Mijn manager wil dat ik een week naar de VS ga om een grote klant daar ter plaatse te helpen met een release-probleem. Ik heb daar moeite mee, omdat je bij de douane al je social media moet laten zien. Die van mij beschouw ik als privé, en bovendien staan er zaken waar het regime-Trump niet zo blij van zou worden. Kan ik weigeren deze dienstreis te maken?
Hoofdregel van dienstreizen is dat je ze moet maken, wanneer dit redelijkerwijs tot je werk te rekenen is. Dit valt onder de instructiebevoegdheid van de werkgever. Het hoeft niet apart in je contract genoemd te zijn.
Een goed werkgever houdt wel rekening met de belangen van de werknemer. Zo mag deze je niet opdragen te reizen naar een land met een niet-reizen advies (code rood), en zal hij een hele goede reden moeten hebben voor code geel of oranje. En maatregelen moeten nemen om dit zo goed mogelijk te verzorgen.
Wanneer er geen reisadvies is (code groen) en het werkbelang duidelijk, blijven alleen nog persoonlijke omstandigheden over. Veel genoemde redenen zijn ziekte (of herstel daarvan), zwangerschap, zorg voor een jong kind en ook wel “onoverkomelijke gewetensbezwaren”. Hierover moet je in gesprek en daar moet je dan samen uitkomen.
Zeer recent maakte de VS bekend dat
Wie de Verenigde Staten binnen wil komen met een zogenoemde ESTA-registratie, wordt volgens een nieuw voorstel verplicht om vijf jaar aan socialemediageschiedenis met de Amerikanen te delen.
Onduidelijk is wanneer die regel precies van kracht wordt en wat de scope precies gaat worden. De Customs and Border Protection (CBP) probeerde laatst duidelijkheid te geven:
“CBP has been explicit that social media accounts would not be reviewed for comments, posts or activity critical of President Trump or other political leaders. Under the proposal, CBP would collect usernames solely to check them against classified information the government already has,” the [Greater Miami and the Beaches Hotel Association] said in a post on its blog this month.
Op dit moment is er dus nog géén wettelijke regel die dit eist. Het veel gelinkte document van de CBP dat die regel zou bevatten, is een consultatietekst waar tot 9 februari feedback op gegeven kon worden.
Zonder een harde wettelijke regel is het overleg met de werkgever wat lastig te voeren. Je houdt dan de eigen gewetensbezwaren over, je wilt écht niet omdat je social media privé zijn en dat moeten blijven. Dit kan een hele moeilijke discussie worden, zeker als je de inhoud van die sociale media ook niet kan of wil delen met de werkgever om duidelijk te maken waarom.
De discussie over hoe veilig de VS als zodanig is, is ook voor velen nog een wat ver-van-het-bed show. Statistieken zoals het afgenomen percentage toeristen kunnen daarbij helpen. Maar ik vrees dat een wat starre werkgever die wijst op de code groen voor de VS, zich daardoor niet laat overtuigen.
Hoe zouden jullie bij een werkgever betogen dat die dienstreis hem niet gaat worden?
Arnoud
