Het kabinet heeft besloten om het interceptiestation voor satellietcommunicatie in het Friese Burum naar het buitenland te verhuizen. Aanleiding is de uitrol van 5G-netwerken in Nederland. Binnen Europees verband is de 3,5 GHz-band aangewezen voor 5G en zal naar verwachting één van de eerste frequentiebanden zijn waar 5G in zal worden toegepast.

In Nederland wordt deze frequentieband op dit moment boven de lijn Amsterdam – Zwolle gebruikt voor de interceptie van satellietcommunicatie. Volgens staatssecretaris Keijzer van Economische Zeken levert deze interceptie onmisbare informatie op voor de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. “Deze informatie is van cruciaal belang voor de nationale veiligheid”, aldus de staatssecretaris (pdf).

De afgelopen periode heeft TNO een onderzoek uitgevoerd naar de uitrol van 5G en de nationale veiligheid. Daarnaast hebben de ministeries van Binnenlandse Zaken en Defensie een eerste verkenning uitgevoerd naar de mogelijkheden om een deel van het satellietgrondstation te verplaatsen. Uit het TNO-onderzoek blijkt dat het niet mogelijk is om de 3,5 GHzband voor 5G en satellietinterceptie te gebruiken, zonder ernstige hinder van de uitrol van 5G of van satellietinterceptie.

Verder stelt het TNO-onderzoek dat door het nemen van maatregelen aan zowel de kant van mobiele operators als aan de kant van het satellietgrondstation in Burum, het productieverlies kan worden beperkt tot 1 procent voor een periode van 5 tot 7 jaar na introductie van 5G in de 3,5 GHz-band. Dit echter alleen met de aannamen van een exclusiezone van 50 kilometer rond Burum. In deze zone bevinden zich onder andere de drie steden Assen, Groningen en Leeuwarden. Ook is er geen rekening gehouden met het effect van de uitrol van 5G in Duitsland.

Keijzer stelt dat bij de verplaatsing van een deel van de interceptiefaciliteiten naar het buitenland geldt dat dit alleen kan met instemming van het desbetreffende land. “Er dient in dat geval een verdrag tussen Nederland en het desbetreffende land te worden gesloten, waarin alle met de vestiging van de faciliteit gepaard gaande zaken uitputtend moeten worden geregeld”, gaat de staatssecretaris verder. Hoewel deze zaken nog moeten worden geregeld is verplaatsing van dit station naar het buitenland noodzakelijk om de nationale veiligheid als optimaal 5G-netwerk te garanderen, zo stelt het kabinet.