Nu het jaar bijna is
afgelopen, is het een mooi moment om terug te blikken op wat 2018 ons allemaal
heeft geboden. In dit blog blik ik specifiek terug op wat er het afgelopen jaar
allemaal is gebeurd op het gebied van IT en software. De lijn die al jaren
zichtbaar is, is het afgelopen jaar doorgetrokken: software wordt steeds
vernuftiger, en dat opent veel deuren. En dat zagen we dan ook terug op ons
weblog dit jaar.
 

Blockchain

Blockchain en de daaraan
verwante cryptovaluta’s hebben ons het afgelopen jaar flink beziggehouden. In
januari blogde ik over Telegram, dat
bezig was met het opzetten van een eigen blockchainplatform
.
Inmiddels is bekend geworden dat met (o.a.) de door haar georganiseerde ‘ICO’
1,8 miljard dollar is opgehaald. Destijds zei Techcrunch hierover dat het
potentieel ‘for a cryptocurrency inside a widely adopted messaging app
enormous’ zou zijn. In oktober heeft Telegram een testversie van het voornoemde
platform gelanceerd en over niet al te lange tijd zal de definitieve versie
online komen. Dat houden we nog even in de gaten dus.

Verder oordeelde de
Kansspelautoriteit in januari dat cryptomunten – zoals bitcoins – niet als ‘kansspelen’
in juridische zin moeten worden gezien
. Er is volgens de
Kansspelautoriteit immers pas sprake van een kansspel ‘wanneer er gelegenheid
wordt gegeven om mee te dingen naar, of kans te maken op, prijzen of premies’.
De aanwijzing van de winnaar moet daarbij gebeuren ‘door enige kansbepaling’
waarop deelnemers ‘geen overwegende invloed’ kunnen uitoefenen. De waarde van de
bitcoin komt tot stand door vraag en aanbod op de markt en voldeed daarom niet
aan de definitie van ‘kansspel’, aldus de Kansspelautoriteit.

In februari schreef Nina een
blog over kamervragen met betrekking tot het gebruik van blockchain
in de zorg
. VWS-minister Hugo de Jonge deelde destijds mee dat hij
bezig was met voorbereidingen om deze eerste zorgtoepassing voor blockchain op
kleine schaal in de kraamzorg toe te passen. Voor zover mij bekend is dit het
laatste nieuws over dit onderwerp, dus het is vraag of de pilot daadwerkelijk
heeft plaatsgevonden. Een maand later schreef Nina dat de Europese Commissie een
FinTech actieplan had gepubliceerd
om de Europese financiële sector
competitiever en innovatiever te maken. Het doel van de Commissie was daarbij bedrijven
in de financiële sector te stimuleren om nieuwe technologische ontwikkelingen
te omarmen. In juni heeft vervolgens een vergadering plaatsgevonden, maar
onduidelijk is wat hieruit is voortgekomen.

In april schreef ik een
artikel over de juridische kwalificatie van cryptovaluta voor het Tijdschrift
voor Internetrecht. In het artikel geef ik commentaar op een vonnis van
december vorig jaar, en geef ik bovendien een overzicht van overige
jurisprudentie, en kwalificeer ik cryptovaluta in juridische zin. Je kunt het
artikel hier
lezen. Het bovenstaande is echter geheel overbodig, als
we Kenneth Rogoff moeten geloven in ieder geval
.. Volgens deze
Harvard professor en econoom gaat de Bitcoin in ieder geval instorten op de
lange termijn, omdat deze geen reële waarde zou hebben. En over Blockchain is
hij ook niet al te positief; volgens Rogoff dient er immers altijd een centraal
orgaan te zijn om controle uit te oefenen op het systeem. Komt er dan een crash
in 2019? Of zien we dat blockchain verder uitgebreid wordt, en wordt er
misschien zelfs wel in Brussel gekozen voor regulering?

‘Futuristische’ software

Thomas schreef in september een interessant stuk over algoritmes
in de rechtspraak
naar aanleiding van een artikel in NRC Next. Volgens
dit artikel worden in bijna alle Amerikaanse staten verdachten beoordeeld met
behulp van algoritmes. Aan elke verdachte wordt een risicoscore gegeven en aan
de hand van deze score wordt bepaald of de verdachte voorlopig vrijgelaten kan
worden in afwachting van zijn proces. Er was kritiek op de software omdat in 2016
is gebleken dat het zelfde algoritme veel vaker ten onrechte een lagere
risicoscore aan zwarte mensen toewees dan aan witte mensen. Software kan dus
slim zijn, maar ook onwenselijke – en in dit geval zelfs racistische – gevolgen
hebben.   

Een soortgelijke situatie deed zich voor bij Amazon, dat
software had laten ontwikkelen die
niet zo van vrouwen hield
. Deze software verwerkte cv’s van
sollicitanten om zo ‘toptalent’ te scouten, zonder dat hier enige menselijke
arbeid voor vereist was. Hiermee paste de software perfect in het beleid van
Amazon, dat zich al jaren inspant om haar bedrijfsprocessen zo veel mogelijk te
automatiseren. Echter, de software leerde zichzelf aan dat vrouwen minder
geschikt zouden zijn, uiteindelijk omdat te veel naar ervaring werd gekeken, en
vrouwen hadden dat doorgaans minder in de tech
industry
.

Een iets minder verontrustende blog kwam van de hand van
Yentl. Ze blogde dat ‘De
Nachtwacht’ gerestaureerd wordt met moderne software
. De software
gaat aan de hand van een scan per millimeter de diepte van het oppervlak van
het doek af om de verschillende verflagen te traceren. Het uitgebreide
onderzoek naar de verfsamenstelling bestaat uit beeldtechnieken, hoge
resolutiefotografie en computeranalyses op basis waarvan het beste behandelplan
kan worden gemaakt.

Rechtspraak

Uiteraard behandelden wij het afgelopen jaar ook de nodige
rechtspraak op ons blog. In maart oordeelde de Haagse rechter dat een gestolen
licentiecode geen diefstal is
. Dit alles omdat software geen ‘goed’
was en daarmee niet onder de relevante bepaling uit het Wetboek van Strafrecht
viel. Wel oordeelde de betreffende rechter dat het handelen van de verdachte
“mogelijk wel in strijd [was] met het civiele recht”. Dat lijkt mij zelf
behoorlijk evident.

Collega Arno ‘inteRnetrecht’ Lodder heeft in 2018 een
juridische strijd gevoerd, en
helaas verloren
. Een 14-jarige scholier van wie het lot hem aan het
hart ging kreeg een melding dat hij 130 euro boven zijn databundel zat, maar
kreeg deze pas een week nadat de overschrijding voor het eerst had
plaatsgevonden. De rechter vond dit uiteindelijk eerlijk, omdat de
telefoonprovider de mogelijkheid had geboden een dataplafond in te stellen.
‘Wordt vervolgd’, aldus Arno. Laten we hopen dat – mocht Arno in hoger beroep
gaan – we volgend jaar kunnen gaan bloggen over de eclatante zege die hij dan
heeft behaald bij het hof..

Zelf blogde ik in september over een arrest van het Hof
Arnhem-Leeuwarden. De betreffende inbreuk op de beveiliging van de politie
leidde niet tot een wanprestatie. Benieuwd naar de feiten? Die
lees je hier
. Een maand later blogde ik over de
uitleg van overeenkomsten en het fenomeen faxen
(want dit doen we
ook nog in 2018 en waarschijnlijk ook in 2019) in het kader van de opzegging
van een IT-overeenkomst. En, tenslotte kan het
artikel van Lora over ‘de juridische strijd om updatebeleid’
niet in
dit overzicht ontbreken.

https://www.solv.nl/weblog/jaaroverzicht-it-en-software/21710